Vakfın gelirlerinin kayıt dışı toplandığı iddiası

İki operasyon, bir başlık değişikliği

30 Ocak 2018 operasyonunda gözaltına alınanlara terör örgütü propagandası ve terör örgütüne destek suçlamaları yöneltilmişti. Bu suçlamalar ne polis sorgusunda ne de adliyede kendilerine soruldu; dosyadan düştü. Ardından 7 Mayıs 2018'de ikinci bir operasyon yapıldı — terör suçlaması düşmüş olmasına rağmen bu operasyonu da Terörle Mücadele ekipleri yürüttü.

İkinci operasyondan sonra vakıf hakkında konuşulan konu değişti; artık para konuşuluyordu. Bu, iddianın kendi seyri açısından önemlidir: bir suçlama düştüğünde yerine hemen başka bir suçlama geliyorsa, sorulması gereken soru ortada bir suç mu yoksa bir sonuç ihtiyacı mı olduğudur.

Bir vakıf parayı nereden bulur?

Türkiye'de vakıflar ve dernekler bağışla ayakta durur. Üyesi olanlar aidat toplar, olmayanlar bağış ve kermes gelirine dayanır. Devlet desteği her alan için söz konusu değildir; İslami çalışma yapan kurumlar için hiç yoktur.

Furkan Vakfı'nın kuruluş senedinde gelir kaynakları arasında şunlar yazılıdır:

• gönüllü kişilerden bağış toplamak ve kayıt altına almak,
• kermes düzenlemek.

Bunlar mevzuata tâbi, senedinde tanımlı ve izinli faaliyetlerdir. Bir vakfın bağış toplamasını suç gibi anlatmak, vakıf kavramının kendisini suç gibi anlatmaktır.

Kayıtlar kimin elinde?

Vakıf kimden ne aldıysa makbuz karşılığında bağış olarak almıştır. Bağışlara ait belgelerin tamamı vakıf binasında tutuluyordu; 30 Ocak 2018 aramasında emniyet bunlara el koydu ve belgeler o tarihten sonra soruşturma dosyasında kaldı.

Buradaki çelişki açıktır: gelirin kayıt dışı olduğunu söyleyen iddia, o gelirin kayıtlarını kendi elinde tutuyordu ve incelemedi.

"Kayıt dışı" demek ne demek?

Bu nitelemenin ne kadar ağır olduğu genellikle fark edilmiyor. Bir vakfın geliri kayıt dışıysa, bunu görmesi gereken tek bir merci vardır: vakıfları denetlemekle görevli Vakıflar Genel Müdürlüğü. Vakıflar yıllık beyanname verir, hesapları incelenir, gerektiğinde müfettiş görevlendirilir.

Furkan Vakfı 1994'ten 2018'e kadar bu denetimin içindeydi ve müfettiş incelemesine de konu oldu. Kayıt dışı bir gelir akışı iddiası, dolaylı olarak şunu da iddia eder: yirmi dört yıl boyunca yapılan denetimlerin hiçbiri bunu görmemiştir. Bu ağır iddiayı destekleyecek bir denetim tespiti ise dosyaya konulmuş değildir.

Kısacası iddia, kendisini doğrulayabilecek tek kurumun kayıtlarına hiç başvurmadan kurulmuştur.

Para nereye gidiyor?

Toplanan bağışın harcandığı yerler gizli değil, ilanlı yerlerdir: burslar, konferanslar, paneller, söyleşiler, yardım kampanyaları. Yılda yüzü aşkın konferans düzenlenir; binlerce kişinin katıldığı bir konferansın salon, ses düzeni, afiş ve ulaşım masrafı vakfa aittir ve katılanlardan ayrıca ücret alınmaz. Bağışın büyük kısmı buraya gider.

Bir kurumun gelirini nereye harcadığı görünüyorsa, o gelirin saklandığını söylemek güçleşir. Burs verilen öğrenciler bellidir, konferansların afişi basılmıştır, kermesin yeri ve tarihi duyurulmuştur.

Rakam sabit durmadı

İddianın kendi tutarı da üç ay içinde üç kez değişti. Bu sayfada tekrarlanmayacak; rakamların seyri ve dayandıkları haberler kasadan para fışkırdığı iddiası ve sahte makbuz ve vurgun iddiası başlıklarında belgeleriyle ele alındı.

Burada kaydedilmesi gereken tek nokta şudur: en yüksek rakama, ilk iki rakamı manşetten veren yayınların büyük çoğunluğu hiç girmedi. Bir iddianın kendi taşıyıcıları tarafından bile taşınmaması, o iddianın belgesiz olduğunun en açık işaretidir.

Bu sayfadaki tarihler 30 Ocak 2018 operasyonuyla açılan sürece aittir ve devam eden başka bir yargı süreciyle karıştırılmamalıdır.